در روزگاری که نیکوکاری با چند لمس کوتاه روی تلفن همراه انجام میشود، این خطر جدی وجود دارد که یتیمنوازی به یک تراکنش مالی تقلیل پیدا کند. حال آنکه در منطق قرآن و روایات، یتیم فقط نیازمند نان و لباس نیست؛ او به امنیت عاطفی، کرامت انسانی، همصحبتی، محبت و جبران زخم تنهایی نیز نیاز دارد.
از عصر آتش و عطش در کربلا تا روزهای سنگین اسارت در کوفه و شام، کودکان اهلبیت سهمی بزرگ از مصیبت داشتند؛ سهمی که گاه در میان روایت دلاوریها و خطبهها کمتر دیده میشود. مقاتل و منابع تاریخی، از نگاههای هراسان، لبهای خشک، داغ پدر، تازیانه راه و غربت خرابه شام خبر میدهند؛ از کودکانی که در کنار قهرمانان کربلا، خود نیز قهرمانان صبر بودند.
در روزگاری که یک جمله نسنجیده میتواند از یک جمع خانوادگی تا فضای عمومی جامعه التهاب بسازد، نهجالبلاغه از زبان بهعنوان نعمتی یاد میکند که اگر مهار نشود، از شمشیر هم پرخسارتتر میشود. سخنان امیرالمؤمنین علیهالسلام نشان میدهد آشفتگیهای اجتماعی فقط از خیابان و اقتصاد و سیاست آغاز نمیشود؛ گاهی از دهانهایی شروع میشود که پیش از فکر کردن، سخن میگویند.
در عصر سرعت و شبکههای اجتماعی، آبرو تنها با یک اشاره انگشت و فشردن دکمه بازنشر فرو میریزد؛ نوشتار حاضر به واکاوی مسئولیت اخلاقی ما در برابر حیثیت دیگران در دنیای بیرحمِ فضای مجازی میپردازد.
شکستن دل، قابل جبران نیست، چون ترمیم دل شکسته ممکن نیست و بازیافت آن ممکم نیست.
آیتالله حسنعلی نخودکی اصفهانی در وصیتی تکاندهنده به فرزندش، از آثار معنوی سنگین قضا شدن نماز صبح سخن میگوید و با نقل تجربهای از زندگی خود، بر اهمیت مراقبت از این فریضه الهی تأکید میکند؛ روایتی که نشان میدهد غفلت از نماز صبح، بهویژه برای اهل ایمان، میتواند پیامدهای معنوی و تربیتی عمیقی داشته باشد.
در روزگاری که نیکوکاری با چند لمس کوتاه روی تلفن همراه انجام میشود، این خطر جدی وجود دارد که یتیمنوازی به یک تراکنش مالی تقلیل پیدا کند. حال آنکه در منطق قرآن و روایات، یتیم فقط نیازمند نان و لباس نیست؛ او به امنیت عاطفی، کرامت انسانی، همصحبتی، محبت و جبران زخم تنهایی نیز نیاز دارد.
امام علی(ع) در یکی از مهمترین نامههای نهجالبلاغه، تصویری روشن از جوان آرمانی ارائه میدهند؛ جوانی که با تقوا، اخلاق، مسئولیتپذیری، آزادگی و بهرهگیری از فرصتهای زندگی، مسیر سعادت را میپیماید.
دروغگویی در کودکان همیشه نشانه بدرفتاری یا مشکل شخصیتی نیست گاهی این رفتار پاسخی به ترس از تنبیه، نیاز به جلب توجه یا حتی بخشی از روند طبیعی رشد ذهنی کودک است. موضوعی که نقش خانواده در شکلگیری یا اصلاح آن را پررنگتر میکند.
سختیهای معیشتی و نوسانات اقتصادی، آرامش ذهنی بسیاری از خانوادهها را نشان گرفته است. این گزارش به بررسی این موضوع میپردازد که چگونه بازخوانی سیره اقتصادی و صبوری اهلبیت میتواند به عنوان یک لنگرگاه، کشتی متلاطم روان ما را در برابر طوفان گرانیها به ثبات برساند.
تربیت کودک تنها با توصیه و نصیحت شکل نمیگیرد؛ بلکه داستانها با نفوذ به دنیای خیال و احساس کودک، نقش عمیقتری در شکلگیری شخصیت، قدرت تشخیص و ارزشهای اخلاقی او ایفا میکنند. آیتالله حائری شیرازی با تأکید بر جایگاه قصه در تربیت، معتقد است داستان میتواند اثری ماندگار بر روح و آینده کودک بر جای بگذارد.
تقریبا در همه سنتهای دینی جهان، از اسلام و مسیحیت گرفته تا یهودیت و حتی برخی آیینهای شرقی، سخن از آیندهای روشن و ظهور منجی به میان آمده است. اما چرا این ایده تا این اندازه فراگیر است و چه نقشی در زندگی انسان امروز دارد؟
یزید در مدّت کوتاه خلافتش، جنایاتی را مرتکب شد که هر یک از آن ها به تنهایی برای رسوایی و ننگ وی و خاندانش کافی است. شهادت امام حسین(ع) و اصحابش و اسارت حریم نبوی(ص)، مهمترین جنایتی است که به دستور یزید انجام گرفت. پس از آن، واقعه حره، به دستور یزید شکل گرفت، که در این جنایت، لشگریان یزید سه روز، به کشتار و غارت مردم مدینه پرداختند. لشکریان یزید پس از آن، برای نبرد با عبداللّه بن زبیر به سوی مکّه حرکت کردند و حرم الهی را با منجنیق آتش باران کردند که در نتیجه پرده ها و سقف کعبه سوخت.
قرآن هشدار میدهد که خطرناکترین خطای محاسباتی آن نیست که انسان اشتباه میکند، بلکه آن است که اشتباه را «درست» میبیند و تا پایان راه به اشتباه خود ادامه میدهد. ریشه این خطای عمیق در پنج دام بزرگ نهفته است که نشانههای هر یک را از نگاه قرآن مرور میکنیم.
بسیاری تصور میکنند آرامش و رضایت در داشتن بیشتر است، اما تجربههای انسانی، آموزههای دینی و حتی پژوهشهای روانشناسی نشان میدهد که بخشیدن و کمک به دیگران میتواند احساس عمیقتری از آرامش و رضایت درونی ایجاد کند.
گسترش اینترنت و شبکههای اجتماعی باعث شده کودکان و نوجوانان زودتر از گذشته وارد جهان دیجیتال شوند. در گفتوگوی مبلغ با دکتر مسعودی، به راهکارهای تربیتی خانوادهها برای محافظت از فرزندان در برابر آسیبهای فضای مجازی پرداخته شده است.
در اسلام، فریبِ دشمن در چارچوب جنگ مجاز است، اما شایعهسازیِ ظالمانه و آسیبزننده به حقیقت و بیگناهان جایز نیست.
در حالی که امکانات زندگی نسبت به گذشته افزایش یافته، بسیاری از افراد از کاهش احساس رضایت و آرامش سخن میگویند. برای بررسی این پدیده با خانوم دکتر محبی، پژوهشگر حوزه دین و جامعه، گفتوگو کردهایم.
حجتالاسلام محمدی تأکید کرد که تهمت از گناهان بزرگ است و فرد تهمتزننده باید هم در دنیا جبران کند و هم در آخرت پاسخگو باشد.
بسیاری از والدین از این موضوع گلایه دارند که فرزند نوجوانشان کمتر از گذشته صحبت می کند و مسائل خود را در خانه مطرح نمی کند. دکتر مخدومی در گفت وگو با مبلغ از دلایل روانشناختی این سکوت و راه های ترمیم ارتباط عاطفی در خانواده می گوید.
داستان طوفان نوح یکی از شناخته شده ترین روایت های دینی در جهان است، اما همواره این پرسش مطرح بوده که آیا چنین طوفانی از نظر علمی و زمین شناسی نیز امکان وقوع داشته است یا نه. بررسی دیدگاه های علمی و تفسیری نشان می دهد پاسخ این پرسش پیچیده تر از یک بله یا خیر ساده است.
در حالی که بحرانهای معیشتی و اجتماعی، بنیان برخی خانوادهها را سست میکند، خانوادههای برخوردار از ایمان عمیق، تهدیدها را به فرصتی برای رشد و همدلی تبدیل میکنند.
بررسی آموزههای فقهی نشان میدهد که قربانی کردن نه یک عمل خشونتآمیز، بلکه آیینی قدسی با رعایت دقیقترین اصول اخلاقی و انسانی در قبال حیوانات برای تامین نیاز محرومان است.
اگر حضرت علی(ع) امروز بودند، با نسل زد «پدرانه و مهربانانه» برخورد میکردند، بدون هیچ دستکاری، حضرت فاطمه(س) و حضرت علی(ع) را به نسل زد معرفی کنیم، آغاز زندگی زناشویی را با گناه کبیره «اسراف» رقم نزنیم، حیف است که دختران به «تجرد مطلق» برسند.
سوالی که ذهن خیلی از خداجویان مسلمان را مشغول نموده است؛ دانستن میزان رضایت خداوند از آنهاست. می دانیم که یکی از القاب امام هشتم " رضا " است، زیرا مورد خشنودی خدا در آسمان، و مورد خوشنودی رسول گرامی و ائمه معصومین(علیهم السلام) در زمین قرار گرفته است.
همزمان با روز پاسداشت زبان فارسی، بررسی وضعیت نگارش و زبان در رسانههای خبری کشور، به یک دغدغه جدی فرهنگی تبدیل شده است. بسیاری از کارشناسان معتقدند شتابزدگی خبری، الگوگیری نادرست از ترجمهها و ضعف آموزش حرفهای باعث شده زبان فارسی در خبرگزاریها دچار فرسایش شود. در همین زمینه، دکتر بهرامی، استاد ارتباطات و پژوهشگر رسانه، در گفتوگو با پایگاه خبری مبلغ، به واکاوی ریشهها، پیامدها و راههای برونرفت از این بحران پرداخته است.
آشنایی با حریم خانوادگی امام رضا (ع)، درسهایی برای امروز ما دارد که نباید از آنها غافل شد.
قرآن از یک سو بر وحدت عمومی جهان بشریت به عنوان اعضای یک خانواده تأکید می کند و از سوی دیگر مؤمنان را عضو یک پیکر بر می شمرد و به این نیز قناعت نمی کند و به پیوندهای خویشاوندی نیز توصیه می کند و شکستن این پیمان را گناهی بزرگ می داند. اهمیت این پیوندها در اسلام تا جایی است که هر چیزی که کمک به تحکیم این پیوندها کند، مطلوب شمرده شده، حتی دروغی که بدترین گناه است را برای اصلاح ذات البین مجاز می داند. و به عکس، هر چیزی که مایه از هم گسستگی پیوندها گردد تحت هر عنوانی منفور شمرده است.
«سالها از زبان بزرگان و اهل معنا شنیدیم که این انقلاب به قیام حضرت حجت (عج) متصل خواهد شد و ایشان پرچم را به دست صاحب اصلیاش خواهند سپرد. اکنون با شهادت ایشان، تکلیف آن پیشبینیها و انطباق نشانه "سید خراسانی" بر شخصیت ایشان چه میشود؟ آیا این اتفاق مایه تردید در اصل بشارات ظهور نیست؟»
کارشناس شبهات با اشاره به دو ساحت جسم و روح در انسان تأکید کرد: در مهمانی خدا، روح مهمان است نه بدن؛ بنابراین محرومیت ظاهری از غذا، راهی برای گشوده شدن سفره معنویت و رشد روحی انسان است.
استاد فاضل لنکرانی گفتاری درباره روش آشناکردن یک غیر مسلمان با اسلام بیان کرده است.
در میان غبار تاریخ و گرمای سوزان مدینه، لحظهای رخ داد که مرز میان زمین و آسمان از هم گسیخت. این داستان، روایتِ آن انگشتری است که نه برای زینت، که برای معامله با بینیازیِ مطلق، در میان رکوعِ یک مردِ بیهمتا، از دست او رها شد.
کودکان، پیش از آنکه از خدا «تعریف» بخواهند، او را از رفتار ما میفهمند. اگر خدا برای کودک فقط واژهای در دعا، یا نامی در کلاس باشد، در ذهنش دور و انتزاعی میماند؛ اما اگر با زبان بازی، محبت، مثالهای روزمره و تجربههای ساده معرفی شود، میتواند به نزدیکترین تکیهگاه عاطفی او تبدیل شود. آموزش ایمان به کودک، بیش از هر چیز، یعنی کمک کنیم حضور خدا را در زندگی عادی ببیند، نه فقط در لحظههای خاص.
«زندگی با آیهها»، یک آزمایشگاه کاربرد آیات است. بازی که در آن مخاطب کودک و نوجوان میآموزد، قرآن پاسخی برای تمام لحظات سخت و آسان زندگی است.
حجتالاسلام والمسلمین مجید همتی با ارائه راهکارهای تربیتی بر پایه روانشناسیِ کودک، به تبیینِ جایگاهِ «بازیهایِ تمرینی» و «نمایشی» در رشدِ خلاقیت و مهارتهایِ حرکتیِ کودکانِ زیر سه سال پرداخت.
در عصرِ هیاهوی مصرفگرایی که هر کودک و نوجوانی مدام به سمتِ مالکیتِ بیشتر سوق داده میشود، بازیِ بخشندگی راهکاری برای شکستنِ این دایرهی خودمحوری است. این روش نه با نصیحتهای خشک، بلکه با تجربهای لذتبخش، سخاوت را به بخشی از هویتِ فرزندان ما تبدیل میکند.
جلد سوم مجموعه «قصههای کرمیلو» با عنوان «کیوکیو بنگبنگ» روایت کرم کوچکی است که سرگرم بازیهای رایانهای میشود و ناخواسته آرامش خانه را بر هم میزند.
کودکانِ امروز، در فضایی رشد میکنند که در شبکههایِ اجتماعی، همه در حالِ نشان دادنِ بهترین، درخشانترین و بینقصترین چهره از خود هستند.
«فرزند ۲ساله من چنگ میزند، اشیا را پرتاب میکند و دیگران را کتک میزند!آیا فرزند من پرخاشگر شده است؟ آیا این به معنای آن است که من رفتار منفی انجام دادهام؟ هر چه به او میگویم «نکن»، اما باز هم این کار را تکرار میکند. چهکار کنم؟»
حفاظت از هویت فرهنگی کودکان را باید یکی از حقوق نوظهور و بنیادین عصر دیجیتال دانست، این حق نه درباره بازگشت به گذشته است و نه درباره محدود کردن ارتباطات جهانی؛ بلکه درباره تضمین آن است.
کتاب «زائره کوچولو» نوشته سیدعلیاصغر علوی، با روایت سفر یک دختر بچه به کربلا، تلاش کرده است آداب زیارت و حالوهوای این سفر معنوی را با زبانی ساده و متناسب با دنیای کودکان بازگو کند.
کودکان امروز بیش از هر زمان دیگری در محاصره صفحههای نمایش، بازیهای رایانهای و شبکههای اجتماعی قرار دارند؛ اما در میان همه هشدارها درباره آسیبهای فضای مجازی، کمتر از فاصله گرفتن آنها با کتاب سخن گفته میشود. روز ملی ادبیات کودکان و نوجوانان فرصتی است تا این پرسش مطرح شود که آیا ادبیات کودک امروز توانسته همچنان با نسل جدید ارتباط برقرار کند؟
مرکز قرآنی «النور» در غزه با وجود کمبود قرآن و قرآنهای پاره هر روزه پذیرای کودک و بزرگسال برای آموزش قرآن است.
یک پژوهشگر حقوق بینالملل کودکان با هشدار نسبت به گسترش پدیده «استعمار دادهای» تأکید کرد که کودکان به دلیل ناآگاهی از نحوه جمعآوری و بهرهبرداری از اطلاعات شخصی، بیش از سایر کاربران در معرض نقض حریم خصوصی و بهرهکشی اقتصادی در فضای مجازی قرار دارند.
یک نویسنده و شاعر در روز ادبیات کودک و نوجوان،از چالشهای ادبیات کودک امروز، نسبت کتاب و فناوری و آینده قصهگویی برای نسل دیجیتال میگوید.
کتاب «خیمه ماهتابی» با روایتی فانتزی و زاویهدیدی متفاوت، وقایع سفر کاروان امام حسین(ع) تا عاشورا را از زبان یک خیمه برای کودکان و نوجوانان روایت میکند.
تماشای تلویزیون فرصت تجربههای مهم را از کودکان میگیرد، تجربههایی مثل بازی کردن، کشف کردن، خراب کردن و دوباره ساختن، همان چیزهایی که برای رشد آنها لازم است.
کتاب «بزرگتر از همهی همه» نوشته سنا ثقفی، با روایت دو داستان کودکانه و مفاهیمی چون ایمان، شجاعت و توکل را با الهام از جمله «خدای ما از همه بزرگتر است» برای کودکان روایت میکند.
بعضا والدین شاغل ناگزیرند برای نگهداری از فرزندان از خانواده خود کمک بگیرند اما به گفته یک روانشناس، برای جلوگیری از چند تربیتی شدن و یا تضاد تربیتی کودک لازم است مرز نقشها و مسئولیتها بهروشنی مشخص شود؛ هرچند استفاده از تجربه پدربزرگ و مادربزرگ، در کنار حفظ مسئولیت نهایی والدین، در تصمیمهای تربیتی، بهترین راه برای ایجاد محیطی امن، آرام و هماهنگ برای رشد کودک خواهد بود.
مساجد استان بلیده الجزایر، با آغاز تعطیلات تابستانی تعداد زیادی از کودکان علاقهمند به حفظ قرآن کریم را به خود جذب میکنند.
زمانی دوستیها با توپ پلاستیکی و دروازههای سنگی شکل میگرفت. امروز بسیاری از نوجوانان در مسابقات FIFA یا تیمهای آنلاین PUBG با هم رقابت میکنند. زمین بازی عوض شده، اما مسئله اصلی همچنان همان است؛ انسانها از دل بازیها مهارت دوستی، همکاری و حل اختلاف را یاد میگیرند.
جهان دیجیتال، یکی از بنیادیترین ویژگیهای تاریخ بشر را دگرگون کرده است؛ جهان جدید کمتر فراموش میکند. آنچه یک کودک امروز میبیند، جستوجو میکند و مینویسد در حافظه سامانههای دیجیتال باقی بماند. این تحول، پرسشی عمیق و بنیادین را پیش روی حقوق کودک قرار داده است: آیا کودکان حق دارند از حافظه دائمی سامانههای هوشمند رها شوند؟
پرداخت خمس، فراتر از یک تکلیف مالی ساده، آزمونی برای تزکیه نفس و پیوندی راهبردی میان مؤمن و امام زمان (عج) است. این فریضه که با «سهم امام» و «سهم سادات» شناخته میشود، نه از سر نیازِ امام، بلکه برای نصرتِ الهی و طهارتِ اموالِ ما وضع شده است.
مرحوم علامه محمدتقی مصباح یزدی (ره) با تأکید بر اینکه کانونِ اصلیِ تمرکزِ تمامیِ شیاطینِ عالم، تضعیفِ مقامِ رهبریِ نظامِ اسلامی است، از جوانان خواست با تکیه بر طهارتِ قلب و بصیرتِ انقلابی، تمامیِ طرحها و پیشنهاداتِ موجودِ کشور را با معیارِ «اصالتِ اسلام و انقلاب» ارزیابی کنند.
از عصر آتش و عطش در کربلا تا روزهای سنگین اسارت در کوفه و شام، کودکان اهلبیت سهمی بزرگ از مصیبت داشتند؛ سهمی که گاه در میان روایت دلاوریها و خطبهها کمتر دیده میشود. مقاتل و منابع تاریخی، از نگاههای هراسان، لبهای خشک، داغ پدر، تازیانه راه و غربت خرابه شام خبر میدهند؛ از کودکانی که در کنار قهرمانان کربلا، خود نیز قهرمانان صبر بودند.
