اموال شبههناک مانند مه غلیظی در فضای اقتصادی مدرن عمل میکنند که مرز میان سود پاک و زیان معنوی را میپوشانند و بیتوجهی به آنها بنای تربیت و معنویت خانواده را فرو میریزد.
صندوقهای قرضالحسنه خانگی بانوان شبکهای استوار از اعتماد و پیوند اجتماعی پدید آوردهاند که فارغ از بوروکراسی پیچیده بانکی، گره از درمان، رهن مسکن و جهیزیه باز میکنند.
وقتی دخل یک خانواده دیگر به خرجش نمیرسد، نخستین چیزی که کوچک میشود لزوما سفره نیست. گاهی آستانه صبر آدمها کوچک میشود؛ گفت و گوهای خانوادگی کمتر میشود، اختلافها زودتر بالا میگیرد و تصمیمهایی که در شرایط عادی غیرقابل قبول به نظر میرسیدند، کمکم قابل توجیه میشوند.
تا همین چند سال پیش، بخش مهمی از فرهنگ در خانواده، مدرسه، مسجد، مهمانی و جمعهای دوستانه منتقل میشد؛ در گفتوگوهایی که چهره به چهره شکل میگرفتند و در آنها لحن، سکوت، نگاه و واکنش دیگری بخشی از معنای ارتباط بود. امروز اما بخش بزرگی از این ارتباط به صفحهای چند اینچی منتقل شده است.
وقتی دخل یک خانواده دیگر به خرجش نمیرسد، نخستین چیزی که کوچک میشود لزوما سفره نیست. گاهی آستانه صبر آدمها کوچک میشود؛ گفت و گوهای خانوادگی کمتر میشود، اختلافها زودتر بالا میگیرد و تصمیمهایی که در شرایط عادی غیرقابل قبول به نظر میرسیدند، کمکم قابل توجیه میشوند.
قانون جذب با وعده ثروت، موفقیت و تغییر زندگی از طریق مثبتاندیشی، به یکی از پرطرفدارترین روایتهای فضای مجازی تبدیل شده است؛ اما پشت این وعدههای جذاب، بازاری شکل گرفته که منتقدان درباره ادعاها و پیامدهای آن پرسشهای جدی مطرح میکنند.
دلیل ماندگاری خاطرات تلخ در ذهن مغز انسان است که به دلیل «سوگیری منفینگری» اتفاقات تهدیدآمیز را پررنگتر ثبت میکند؛ اما وقتی مرور گذشته به نشخوار فکری تبدیل شود، میتواند آرامش، روابط و حتی سلامت جسمی را تحت تأثیر قرار دهد.
نام امیرالمؤمنین(ع) در میراث حدیثی اسلام، همواره با فضائل، مناقب و جایگاه والای آن حضرت همراه بوده است؛ روایاتی که محدثان و راویان شیعه و اهلسنت، هر یک به شیوه خود، بخشی از عظمت و منزلت امام علی(ع) را روایت کردهاند.
دعوت فرزندان به نماز یکی از مهمترین مسئولیتهای والدین در تربیت دینی به شمار میرود. با این حال، ایجاد علاقه به نماز تنها با توصیه و تذکر مداوم امکانپذیر نیست؛ بلکه شیوه رفتار والدین، فضای خانه و تجربهای که کودک از عبادت پیدا میکند، نقش مهمی در این مسیر دارد.
محبت فقط ابراز یک احساس نیست؛ به گفته کارشناسان و در آموزههای اسلامی، مهرورزی به همسر و فرزندان میتواند امنیت روانی، اعتماد و صمیمیت را در خانه تقویت کند و خانواده را در برابر بسیاری از آسیبهای عاطفی مقاومتر سازد.
نشاط در خانواده اتفاقی نیست؛ محبت، صمیمیت و روابط عاطفی، سرمایههایی هستند که میتوانند یک خانه را به محیطی پویا و آرام تبدیل کنند. اگر شادی از فضای خانواده فاصله گرفته، شناخت همین سرمایهها میتواند نخستین قدم برای بازگرداندن گرما و انرژی به خانه باشد.
حجت الاسلام مهدی احمدی پژوهشگر تاریخ اسلام در گفتگو با پایگاه فکر و فرهنگ مبلغ اظهار داشت: ملت مسلمان، شیعه و سنی، با هم مشکلی ندارند. اینها سالهای سال کنار هم زندگی کردند. این اختلافات خلق شده، آفریده شده و روی آن تمرکز شده است که خوب این شکاف را ایجاد کرد. انقلاب اسلامی سالهاست که بر علیه این شکاف فعالیت میکند و کار میکند.
رضا معممی مقدم، کارشناس مسائل دینی در گفتگو با پایگاه فکر و فرهنگ مبلغ اظهار داشت: اگر کسی اسلام را قبول دارد، خدا و پیامبر(ص) را قبول دارد و وجوب نماز و روزه را نیز انکار نمیکند، اما به دلیل ضعف، غفلت، سستی یا گناه آنها را انجام نمیدهد، نباید بهسادگی حکم به خروج او از اسلام کرد.
امام حسن عسکری(ع)، یازدهمین پیشوای شیعیان، در سال ۲۳۲ق چشم به جهان گشود و به دستور خلیفه عباسی در سامرا و محله «عسکر» سکونت اجباری داشت. ایشان پس از شهادت پدر، شش سال امامت کرد و در سال ۲۶۰ق، در ۲۸سالگی، در سامرا به شهادت رسید؛ دورهای همراه با ستم خلفای عباسی.
محسن میرطالبی، روانشناس مذهبی و استاد دانشگاه در گفتگو با پایگاه فکر و فرهنگ مبلغ اظهار داشت: انسان همیشه در درون و خلوت خودش یک رابطه عمیق با خالقش داشته است و تنها چیزی که در همه حال میتواند باعث آرامش دل انسان شود، ارتباط با ذات لایتناهی خداوند است. بنابراین من به هیچوجه معتقد نیستم که میان جوان امروز و خداوند قهر و گسست واقعی ایجاد شده باشد.
ناصر مهدوی، پژوهشگر حوزه فلسفه و دین در گفتگو با مبلغ اظهار داشت: اصل این است که قرآن و مخاطب آن، انسان است و هیچ واسطهای میان انسان و خداوند وجود ندارد. اگر انسانها با مشکلی مواجه شدند، در آن صورت به یک متخصص مراجعه کنند؛ اگر او واقعاً متخصص باشد و بتواند به پرسشها پاسخ دهد.
در روزگاری که دیوارهای بلند آپارتمانها، آسانسورهای بیسلام و گروههای مجازی ساختمان جای کوچههای قدیمی را گرفتهاند، فاصله میان آدمها بیشتر از گذشته شده است. حجتالاسلام والمسلمین محمدحسین پاشیر، پژوهشگر معارف اسلامی و مهدویت، معتقد است این فاصله فقط یک تغییر سبک زندگی نیست، بلکه اگر به بیخبری از حال همسایه منجر شود، با حقیقت قرآنی امت اسلامی در تعارض قرار میگیرد.
چرا اربعین تنها به نام امام حسین(ع) شناخته میشود و برای دیگر ائمه اطهار(ع) چنین مراسمی وجود ندارد؟ حضرت آیتالله العظمی مکارم شیرازی در پاسخ به این پرسش، با اشاره به نقش بیبدیل قیام عاشورا در حفظ اسلام، تأکید میکنند که تأثیر سرنوشتساز شهادت سیدالشهدا(ع) و عظمت مصائب آن حضرت، اربعین حسینی را به مناسبتی منحصربهفرد در تاریخ اسلام تبدیل کرده است.
تقریبا در همه سنتهای دینی جهان، از اسلام و مسیحیت گرفته تا یهودیت و حتی برخی آیینهای شرقی، سخن از آیندهای روشن و ظهور منجی به میان آمده است. اما چرا این ایده تا این اندازه فراگیر است و چه نقشی در زندگی انسان امروز دارد؟
یزید در مدّت کوتاه خلافتش، جنایاتی را مرتکب شد که هر یک از آن ها به تنهایی برای رسوایی و ننگ وی و خاندانش کافی است. شهادت امام حسین(ع) و اصحابش و اسارت حریم نبوی(ص)، مهمترین جنایتی است که به دستور یزید انجام گرفت. پس از آن، واقعه حره، به دستور یزید شکل گرفت، که در این جنایت، لشگریان یزید سه روز، به کشتار و غارت مردم مدینه پرداختند. لشکریان یزید پس از آن، برای نبرد با عبداللّه بن زبیر به سوی مکّه حرکت کردند و حرم الهی را با منجنیق آتش باران کردند که در نتیجه پرده ها و سقف کعبه سوخت.
قرآن هشدار میدهد که خطرناکترین خطای محاسباتی آن نیست که انسان اشتباه میکند، بلکه آن است که اشتباه را «درست» میبیند و تا پایان راه به اشتباه خود ادامه میدهد. ریشه این خطای عمیق در پنج دام بزرگ نهفته است که نشانههای هر یک را از نگاه قرآن مرور میکنیم.
بسیاری تصور میکنند آرامش و رضایت در داشتن بیشتر است، اما تجربههای انسانی، آموزههای دینی و حتی پژوهشهای روانشناسی نشان میدهد که بخشیدن و کمک به دیگران میتواند احساس عمیقتری از آرامش و رضایت درونی ایجاد کند.
گسترش اینترنت و شبکههای اجتماعی باعث شده کودکان و نوجوانان زودتر از گذشته وارد جهان دیجیتال شوند. در گفتوگوی مبلغ با دکتر مسعودی، به راهکارهای تربیتی خانوادهها برای محافظت از فرزندان در برابر آسیبهای فضای مجازی پرداخته شده است.
در اسلام، فریبِ دشمن در چارچوب جنگ مجاز است، اما شایعهسازیِ ظالمانه و آسیبزننده به حقیقت و بیگناهان جایز نیست.
در حالی که امکانات زندگی نسبت به گذشته افزایش یافته، بسیاری از افراد از کاهش احساس رضایت و آرامش سخن میگویند. برای بررسی این پدیده با خانوم دکتر محبی، پژوهشگر حوزه دین و جامعه، گفتوگو کردهایم.
حجتالاسلام محمدی تأکید کرد که تهمت از گناهان بزرگ است و فرد تهمتزننده باید هم در دنیا جبران کند و هم در آخرت پاسخگو باشد.
بسیاری از والدین از این موضوع گلایه دارند که فرزند نوجوانشان کمتر از گذشته صحبت می کند و مسائل خود را در خانه مطرح نمی کند. دکتر مخدومی در گفت وگو با مبلغ از دلایل روانشناختی این سکوت و راه های ترمیم ارتباط عاطفی در خانواده می گوید.
داستان طوفان نوح یکی از شناخته شده ترین روایت های دینی در جهان است، اما همواره این پرسش مطرح بوده که آیا چنین طوفانی از نظر علمی و زمین شناسی نیز امکان وقوع داشته است یا نه. بررسی دیدگاه های علمی و تفسیری نشان می دهد پاسخ این پرسش پیچیده تر از یک بله یا خیر ساده است.
در حالی که بحرانهای معیشتی و اجتماعی، بنیان برخی خانوادهها را سست میکند، خانوادههای برخوردار از ایمان عمیق، تهدیدها را به فرصتی برای رشد و همدلی تبدیل میکنند.
بررسی آموزههای فقهی نشان میدهد که قربانی کردن نه یک عمل خشونتآمیز، بلکه آیینی قدسی با رعایت دقیقترین اصول اخلاقی و انسانی در قبال حیوانات برای تامین نیاز محرومان است.
اگر حضرت علی(ع) امروز بودند، با نسل زد «پدرانه و مهربانانه» برخورد میکردند، بدون هیچ دستکاری، حضرت فاطمه(س) و حضرت علی(ع) را به نسل زد معرفی کنیم، آغاز زندگی زناشویی را با گناه کبیره «اسراف» رقم نزنیم، حیف است که دختران به «تجرد مطلق» برسند.
کتاب «محمد و مؤمنان در صدر اسلام» با نگاهی متفاوت به روزهای آغازین اسلام، جامعه نخستین پیروان پیامبر(ص) را «جنبش مؤمنان» میخواند. نویسنده معتقد است هویت اسلامی بهتدریج و در جریان تحولات چند دهه نخست شکل گرفته است.
شوخیهای دوران کودکی میان خواهر و برادر فقط لحظههایی برای خندیدن و سرگرمی نیستند؛ این تعاملات میتوانند بخشی از حافظه عاطفی مشترک آنها را شکل دهند و بر میزان اعتماد، صمیمیت و احساس امنیت در رابطه آنها در بزرگسالی اثر بگذارند. یک روانشناس معتقد است کیفیت این شوخیها حتی میتواند در سالهای بعد، بر نحوه ارتباط فرد با دوستان و همسر آینده او نیز تأثیرگذار باشد.
انیمیشن موزیکال «بهار من» همزمان با هفته وحدت و به مناسبت میلاد پیامبر رحمت و مهربانی، حضرت محمد مصطفی(ص)، توسط مجموعه «سُرودستان» تولید و رونمایی شد و در اختیار مخاطبان قرار گرفت.
«محفل ستارهها» با اجرای پویشی فرایند حفظ قرآن را وارد فضای بازی و رقابت کرده است؛ شرکتکنندگان در ۸۸ گام، آیات جزء ۳۰ را میآموزند، آزمون میدهند و محفوظات خود را مرور میکنند.
پنجمین جلد مجموعه «قصههای کرمیلو» به سراغ رابطه کودکان با تبلت و تلفن همراه رفته و در قالب ماجرای یک مهمانی، تأثیر حضور این ابزارها بر ارتباط و سبک زندگی خانوادهها را روایت میکند.
ترس از تاریکی و تنهایی یکی از چالشهای رایج در سنین کودکی است که میتوان آن را با زبانی شیرین و آموزش مفهوم ذکر الهی به فرصتی طلایی برای ساختن باورهای توحیدی فرزندان تبدیل کرد.
سواد مالی از وقتی شروع میشود که کودک برای خرجکردن یک اسکناس کوچک تصمیم میگیرد. پولتوجیبی میتواند فرصتی باشد تا بچهها از همان سالهای نخست، لذت خرجکردن، ضرورت پسانداز، ارزش بخشش و مهمتر از همه، مهارت برنامهریزی برای پول محدود را تجربه کنند؛ مهارتی که میتواند سالها بعد، آنها را از دستخالی ماندن در میانه ماه نجات دهد.
آنچه این کشورها را به هم نزدیک میکند، لزوماً تولید «انیمه» به معنای ژاپنی آن نیست؛ بلکه استفاده از زبان تصویریای است که انیمه و مانگا در جهان محبوب کردهاند. قابهای پویا، شخصیتهای اغراقشده، روایتهای چندقسمتی، ترکیب متن و تصویر و توجه ویژه به جهانسازی، اکنون دیگر مختص یک کشور نیستند.
دنیای پرزرق و برق اسباب بازی ها و تبلیغات رنگارنگ، کودکان را به سمت مصرف گرایی سوق می دهد. بازی صندوق انتخاب یک راهکار ساده و خلاقانه برای آموزش هنر انتظار و اولویت بندی است که با آموزه های اخلاقی و تربیت دینی همخوانی دارد.
پیامبر اکرم (ص) تاکید ویژه ای بر خاک بازی کودکان داشت، کاری که امروزه نیز روانشناسی آن را عامل رشد شناختی کودک می داند.
لحظاتِ «خاموشی»، بهترین فرصت برای اتصالِ دوباره به دنیای کودکانه است.
در عصر رقابت گسترده رسانهها برای جذب مخاطب کودک و نوجوان، برنامههای مذهبی دیگر نمیتوانند تنها بر آموزش مستقیم مفاهیم دینی تکیه کنند؛ تجربههای موفق داخلی و خارجی نشان میدهد قصه، بازی، رقابت، شخصیتپردازی و روایت تجربههای واقعی، راهی مؤثر برای پیوند دادن مفاهیم دینی با دنیای ذهنی نسل جدید است؛ رویکردی که در نمونه ایرانی «محفل ستارهها» نیز مورد توجه قرار گرفته است.
رهبر شهید حضرت آیت الله سیدعلی خامنهای به استفتائی پیرامون «خواندن نماز قبل از وقت» پاسخ گفتهاند.
یک بسمالله کوچک میتواند سفره را پربرکتتر و دل بچهها را مهربانتر کند. این داستان کوتاه، راز این سلامِ کوچک قبل از غذا را برای کودکها روشن میکند.
تجربه پویشهای کتابخوانی نشان میدهد ترویج کتابخوانی دیگر تنها با توصیه به مطالعه یا معرفی یک کتاب پیش نمیرود؛ بلکه نیازمند طراحی تجربهای است که کودک در آن نقش فعال داشته باشد.
«چرا سلام نمیکنی؟» شاید برای بسیاری از والدین جملهای ساده باشد، اما برای کودکی که خجالتی یا مضطرب است، میتواند فشار و اضطراب بیشتری ایجاد کند.
پرسشهای کودکان گاهی آنقدر عمیق و بنیادین هستند که حتی بزرگسالان را به فکر وامیدارند. وقتی کودک با دیدن تصویر یک شهید بر روی دیوار کوچه یا در قاب تلویزیون از ما میپرسد که این آقا کجا رفته و چرا دیگر برنگشته است، ما با یک لحظه حساس تربیتی روبرو هستیم. پاسخ به این سوالات، دریچهای است که میتواند مفاهیم بلند شهادت و ایثار را به زبان قلبهای کوچک، اما تشنه حقیقت ترجمه کند.
بازی «کودکان اربعین» تلاش کرده در کنار سرگرمی، مخاطب را با بخشی از تاریخ و فرهنگ دینی، از جمله روایت شهادت امام علی(ع) در مسجد کوفه و ماجرای خونخواهی مختار ثقفی برای شهدای کربلا، آشنا کند.
کودک زمانی با کتاب آشتی میکند که بداند قرار نیست امتحان پس بدهد، مقایسه یا تحقیر شود یا سلیقه بزرگترها به او تحمیل شود؛ هدف این است که کتاب در ذهن او با امنیت، توانمندی و لذت پیوند بخورد.
حضور در مجالس سوگواری از جمله در ایام محرم و اربعین حسینی، همواره به عنوان یکی از مولفههای تاثیرگذار در شکلگیری هویت فرهنگی و اجتماعی نسلهای مختلف مطرح بوده است. با این حال، همراهی کودکان در این مراسم، معمولا با چالشهایی برای خانوادهها همراه میشود. بیقراری و خستگی کودک و جوّ رسمی هیئتها در بسیاری از موارد، خانوادهها را میان دوراهیِ ترک مجلس یا کنترل مداوم فرزند مردد میکند.
یک نویسنده گفت: از آنجا که دغدغه اصلی من مسائل مربوط به زنان است، همانطور که در ادبیات کهن بزرگسالان به این موضوع توجه داشتم، در افسانههای کودکانه نیز مفاهیمی که دختران را در جایگاه دوم قرار میدادند، توجهم را جلب کردند. به همین دلیل احساس کردم لازم است نگاهها به این موضوع از همان سالهای کودکی تغییر کند.
اموال شبههناک مانند مه غلیظی در فضای اقتصادی مدرن عمل میکنند که مرز میان سود پاک و زیان معنوی را میپوشانند و بیتوجهی به آنها بنای تربیت و معنویت خانواده را فرو میریزد.
نامهای مربوط به سال ۱۳۴۵ نشان میدهد آیتالله مرعشی نجفی(ره) برای تعمیر و توسعه مسجد جمکران، از ظرفیت منبر مرحوم محمدتقی فلسفی و مشارکت مالی مردم بهره گرفت؛ سندی که گوشهای کمتر دیدهشده از تاریخ آبادانی این مکان مقدس را روایت میکند.
وضو بهعنوان مقدمه نماز، علاوه بر رعایت ترتیب صحیح شستن اعضا، نیازمند توجه به میزان مصرف آب است؛ بهگونهای که دقت در انجام وضو نباید به اسراف یا وسواس منجر شود.
